Ranking CPAP- nowa procedura testowa i algorytm oceny

Jestem osobą o umyśle mocno analitycznym, tak więc gdy zaczynałem swoją przygodę z CPAP blog, głównym kryterium była chęć aby przekazywaną wiedzę maksymalnie zobiektywizować. Zbudowałem więc specjalne urządzenie do mierzenia ciśnień na poziomie maski, zamówiłem decybelomierz… Szybko się jednak zorientowałem, że to nie jest dobra droga. Ciśnienia i przepływy (wraz z ich stabilnością) producenci są zobowiązani do przedstawiania w dokumentacji technicznej i robią to rzetelnie zgodnie ze stosowną normą ISO, podobnie sprawa ma się zresztą z głośnością i kilkoma innymi ważnymi parametrami. Co więcej, szybko odkryłem, że np. ilość decybeli to jedno, a nieprzyjemne częstotliwości wydobywające się z niektórych maszyn to jeszcze coś innego. 

Aparat typu CPAP składa się się z dwóch kluczowych elementów: „fizycznego” urządzenia  i oprogramowania (algorytmu). Samo urządzenie możemy jeszcze w miarę obiektywnie ocenić patrząc na wygląd, jakość materiałów, spasowanie elementów czy ergonomię użytkowania. Parametry pompy, filtrów czy czujników można wyczytać ze specyfikacji technicznej i porównać do konkurencji. Ocenić można menu, ilość i zakres regulacji, funkcje dodatkowe oferowane przez producenta (każdy z nich ma swoje „smaczki”). Sprawa robi się jednak ekstremalnie trudna, jak przechodzimy do testowania tego, co tak na prawdę, jest najważniejsze. Czyli działania algorytmu.

Producenci niechętnie dzielą się informacjami na temat stosowanych przez siebie szczegółowych rozwiązań albo raczej informują wyłącznie o tym, na czym im zależy. Wiele w tym też oczywiście marketingu i trzeba wiedzieć jak go „odsiać” od faktów. Wynika to z tego, że właśnie w algorytmie zaszyty jest kluczowy know-how każdej z firm, którego z wiadomych względów nie chcą odsłaniać przed konkurencją. Czytając bloga doskonale już wiecie, że algorytmy dość wyraźnie różnią się pomiędzy producentami i w dużej części przez ten aspekt należy oceniać jakość sprzętu. To nie powinno dziwić, bo od niego w końcu zależy w największej mierze ostateczna skuteczność terapii.

Algorytm należy analizować moim zdaniem na dwóch poziomach. Tym bezpośrednim, czyli to w jaki sposób reaguje on na bieżący cykl oddechowy, jakie są chwilowe odczucia stosowania aparatu. Jeszcze czymś innym jest to w jaki sposób algorytm wykrywa i potem reaguje na epizody bezdechu czy innych zaburzeń oddychania oraz w jaki sposób rejestruje to co się dzieje. Ostatnia rzecz to oczywiście jeszcze sam efekt terapii w postaci finalnego AHI, ciśnień na jakim udało się dojść do takiego wyniku oraz zapobieganie ewentualnym skutkom ubocznym terapii. 

To jeszcze nie wszystko. Dobre AHI osiągane na danym aparacie nie daje jeszcze pełnego obrazu terapii. Tak na prawdę powinno się mierzyć jeszcze saturacje, ilość wybudzeń czy w ogóle długość i jakość snu. W tym wszystkim jest jeszcze sporo subiektywnych odczuć związanych z tych jak łatwo nam się przyzwyczaić do danego aparatu i jak odbieramy terapię. Oczywiście wiele w tym wszystkim oceny subiektywnej i to się już niestety nie zmieni, bo każdy z nas ma nieco inne potrzeby, oczekiwania i zwraca uwagę na inne aspekty.

W jaki sposób więc w sposób obiektywny porównać urządzenia CPAP różnych producentów?

Postanowiłem zbudować swoją autorską procedurę testową, którą dzisiaj poddaje pod waszą ocenę. Proszę wziąć pod uwagę, że nadal pozostaje ona w pewnym stopniu subiektywna, ponieważ siłą rzeczy będzie obciążona moimi prywatnymi oczekiwaniami. Nie mniej postanowiłem, że odpowiednią drogą będzie utrzymanie maksymalnej przejrzystości procedury testowej. Dzięki temu nawet jeżeli nie zgodzicie się z moją oceną, to będziecie chociaż mieli szansę na zrozumienie jaka była do niej droga.

Ocena odbywać się będzie w 7 głównych kategoriach, przy czym punkty przyznawane będą w 6 z nich.  Każda kategoria oceniana będzie zbiorczą punktacją, na którą składa się ocena wszystkich wymienionych w niej aspektów. Dodatkowo wprowadziłem „wagę kategorii”, która oznacza to jak moim zdaniem jest ona ważna dla całości oceny. W tabel ocen znajdziecie także „łapki w górę i dół”, które są próbą zwrócenia waszej uwagi na najlepsze oraz najgorsze aspekty danego aparatu. Suma punktów poszczególnych kategorii, skorygowana o wagi, daje nam ocenę końcową.

Wypracowana forma pozwala wam na stworzenie sobie własnego rankingu poprzez zmianę wag albo może też korekty poszczególnych ocen. W ten sposób nawet jeżeli nie zgadzacie się w moją oceną, to macie dobry materiał aby zrobić własną, uwzględniającą prywatne preferencje. Ufam również, że taka forma będzie też gwarantowała możliwy obiektywizm oceny, bo tak jak każdy jestem bez wątpienia już „skażony” własnymi preferencjami. To niestety nieuniknione.

Jedna ważna uwaga zanim przejdę do szczegółowego omówienia procedury testowej. Oceniać będę tą metodą cała linię produktów, a nie konkretny aparat. Wynika to z tego, że urządzenia w danej linii (jak DreamStation albo AirSense10) są w zasadzie identyczne i różnią się wyłącznie zastosowanym algorytmem.

OPIS PROCEDURY TESTOWEJ

Parametry techniczne

W pierwszej kolejności weryfikuje zawsze parametry techniczne deklarowane przez producenta. Począwszy od najbardziej podstawowych rzeczy jak waga czy rozmiar, poprzez parametry nawilżacza, dźwięk czy- bardzo ważny dla mnie parametr- maksymalny przepływ osiągany przez pompę (wydajność pompy). Parametry techniczne nie są przeze mnie oceniane punktowo, ponieważ przekładają się one póżniej na poszczególne oceny w pozostałych kategoriach.

Pierwsze wrażenie- wygląd zewnętrzny (waga 7)

• Materiały
• Spasowanie elementów
• Filtry w standardzie
• Akcesoria w zestawie

Na tą kategorię składa się wszystko na co zwracamy uwagę w pierwszym kontakcie z aparatem. Wygląd, materiały i spasowanie elementów. W kategorii tej uwzględniłem także akcesoria dostępne w zestawie oraz filtry.

Komfort obsługi (waga 10)

• Łatwość mycia
• Opcja auto start/ auto stop
• Wentylowanie maski po nocy
• Ekran ściemniany
• Obsługa bezwzrokowa
• Szybki dostęp do rampy
• Intuicyjność menu
• Wbudowany zegarek
• Subiektywnie głośność

Powiem szczerze, że na ten element z czasem zwracam coraz większą uwagę i stąd aż tak wysoka waga kategorii. Składają się na nią wszelkie opcje komfortu (auto-start, stop, rampa), ergonomia użytkowania oraz bardzo ważny parametr jakim jest głośność aparatu. Duże znaczenie ma dla mnie też wygoda utrzymania czystości aparatu (nawilżacza).

Komunikacja/aplikacja (waga 5)

• Komunikacja (GSM/Wi-Fi/Bluetooth)
• Strona WWW
• Aplikacja mobilna
• Dane dostępne na ekranie
• Raportowanie zdarzeń do SleepyHead

Na odbiór urządzenia składa się także sposób pracy ze zbieranymi w trakcie terapii danymi. W tym punkcie oceniam zarówno sam interfejs komunikacji jak i rozwiązania softwarowe, takie jak aplikacje czy strony WWW.

Algorytm (waga 10)

• Ilość modyfikacji algorytmu CPAP/BiPAP
• Predefiniowane ustawienia dla jednostek chorobowych
• Szybkość adaptacji do urządzenia
• Subiektywny komfort terapii
• Efekty terapii (AHI)
• Płynność reakcji na oddech (chwilowo)
• Opór oddechowy
• Poziom zaufania do producenta

Najważniejsza i najtrudniejsza w ocenie kategoria. Tak jak pisałem we wstępie składają się na nią odczucia krótko i długoterminowe z użytkowania oraz efekty terapii oraz subiektywne odczucia użytkowania aparatu od strony „komfortu oddechowego”. Uwzględniam tutaj też funkcje algorytmów oraz uznanie producenta przez świat naukowy (poziom ufności do producenta).

Mobilność (waga 3)

• Wielkość/waga
• Dedykowana bateria
• Torba

Tutaj znajdziecie odpowiedź na to, na ile dany aparat jest wygodny w podróży.

Rozwiązania unikalne (waga 2)

Każdy z producentów stara się mieć jakiś unikalny wyróżnik swoich aparatów. To miejsce aby przyznać dodatkowe punkty za funkcjonalności charakterystyczne tylko dla danego producenta.

Poniżej efekty mojej pracy dla 3 pierwszych aparatów:

Kliknij aby powiększyć

Od dnia dzisiejszego wszystkie moje testy będą już przygotowywane zgodnie z nową procedurą, a pod każdym z nich zobaczycie punktacje z niej wynikającą, która ułatwi porównanie aparatów pomiędzy sobą. Podawać będę ją prawdopodobnie w %. W tym kontekście 100% będzie oznaczało, że dany aparat spełnił wszystkie moje oczekiwania w maksymalny możliwy sposób.

Procedura ta została nieznacznie zmodyfikowana na potrzeby  aparatów CPAP przenośnych/ podróżnych.

Kliknij aby powiększyć